Dạy học dự án – Khi học sinh trở thành người giới thiệu âm nhạc dân tộc bằng tiếng Anh

Tiết học với chủ đề “Traditional Vietnamese Music” được thực hiện bởi cô giáo Trần Thị Minh Thúy tại lớp 10A12, trường THPT A Hải Hậu.

Cô giáo Trần Thị Minh Thuý cùng học sinh lớp 10A12

Bối cảnh và mục tiêu tiết học
Tiết học nằm trong chuỗi hoạt động thực hiện chuyên đề “Đổi mới phương pháp dạy học theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh”. Đây là tiết thực hiện dự án “Project” – tiết tổng hợp cuối unit – nơi học sinh không còn tiếp nhận kiến thức một chiều mà phải vận dụng toàn bộ ngôn ngữ đã học để tạo ra sản phẩm thực sự có giá trị: một bài giới thiệu bằng tiếng Anh về một thể loại âm nhạc truyền thống Việt Nam.
Với mục tiêu kép – vừa phát triển năng lực ngoại ngữ, vừa bồi dưỡng tình yêu với văn hóa dân tộc – cô Minh Thuý đã thiết kế tiết học theo mô hình Project-Based Learning (PBL), trong đó học sinh là chủ thể sáng tạo và giáo viên đóng vai trò người hướng dẫn, phản hồi.
Tiến trình tiết học
Hoạt động 1 (7 phút)
Setting the scene: Cô chiếu đoạn video ngắn tiếng ca trù và đàn bầu, yêu cầu học sinh nhận diện và mô tả bằng tiếng Anh. Không khí lớp ngay lập tức sôi động.
Hoạt động 2 (5 phút)
Presentation of criteria: Cô công bố rubric đánh giá rõ ràng – nội dung, phát âm, giao tiếp phi ngôn ngữ, phối hợp nhóm – giúp học sinh hiểu rõ yêu cầu trước khi lên thuyết trình.
Hoạt động 3 (20 phút)
Group presentations: 4 nhóm lần lượt thuyết trình về Quan họ Bắc Ninh, Đờn ca tài tử, Ca trù, Nhã nhạc cung đình Huế và Hát xoan – mỗi nhóm kết hợp slide, hiện vật và trình diễn trực tiếp.
Hoạt động 4 (8 phút)
Peer feedback & reflection: Các nhóm nhận xét chéo theo phiếu đánh giá, cô tổng kết và chốt các điểm ngôn ngữ quan trọng. Học sinh tự đánh giá quá trình làm việc nhóm.

Đại diện nhóm 1 trình bày về Nhã Nhạc Cung đình Huế

Đại diện nhóm 3 trình bày về Quan họ Bắc Ninh

Năng lực và phẩm chất được phát triển
Điểm nổi bật nhất của tiết học là sự tích hợp đồng thời nhiều năng lực và phẩm chất cốt lõi trong cùng một hoạt động học tập. Hội đồng dự giờ ghi nhận các năng lực sau được thể hiện rõ nét:

Đặc biệt, nhiều học sinh lần đầu tiên tìm hiểu sâu về nhã nhạc cung đình Huế hay hát xoan Phú Thọ – những di sản UNESCO mà các em từng nghe tên nhưng chưa thực sự hiểu. Chính ngôn ngữ tiếng Anh đã trở thành cầu nối khiến học sinh chủ động khám phá văn hóa Việt Nam theo cách mới mẻ và đầy tự hào.
Tiếng nói từ học sinh và đồng nghiệp:
“Em cứ nghĩ làm dự án tiếng Anh sẽ rất khó và căng thẳng, nhưng khi được tìm hiểu về Quan họ Bắc Ninh rồi giới thiệu cho bạn bè bằng tiếng Anh, em thấy tự hào lắm. Nhóm em đã tập luyện nhiều lần để có thể thuyết trình tốt trên lớp.”
Nguyễn Ngọc Diệu, lớp 10A12
“Tiết dạy của cô Thuý đã thể hiện rõ tinh thần đổi mới: học sinh không chỉ học ngôn ngữ mà còn học cách tư duy, cách hợp tác và cách trân trọng bản sắc văn hóa.”
Cô Dương Thị Hương Giang, Tổ phó tổ Ngoại ngữ
“Tôi đặt kỳ vọng lớn nhất vào việc học sinh tự tin đứng trước lớp và nói tiếng Anh – và các em đã vượt qua kỳ vọng đó. Chứng kiến các em say mê với âm nhạc dân tộc thông qua tiếng Anh, tôi nhận ra đây chính là ý nghĩa sâu sắc nhất của việc dạy ngoại ngữ.”
Cô Trần Thị Minh Thuý, giáo viên thực hiện tiết dạy
Định hướng phát triển
Sau tiết dạy, tổ Ngoại ngữ có kế hoạch xây dựng tài liệu hướng dẫn chi tiết mô hình Project-Based Learning để áp dụng đồng bộ cho các khối lớp trong học kỳ II. Cô Minh Thuý được đề xuất báo cáo chuyên đề trước tổ.
Tiết học là minh chứng sinh động cho thấy: khi giáo viên dám đổi mới, khi học sinh được trao quyền chủ động, và khi ngôn ngữ gắn liền với văn hóa, với đời sống – một tiết tiếng Anh có thể trở thành hành trình khám phá bản sắc dân tộc đầy ý nghĩa, góp phần chuẩn bị cho việc biến tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 trong nhà trường.